Por Javier González Trillo
Hai persoas que pasan pola vida das institucións e das entidades. E hai outras que, dun xeito ou doutro, acaban formando parte da súa historia. Ramón Vigo foi unha desas persoas.
A noticia da súa morte deixa hoxe un baleiro entre todos aqueles que tivemos a oportunidade de coñecelo e, dun modo especial, entre os que compartimos con el algún tramo da historia de Neria.
Eu quero lembrar a Ramón desde aí. Desde Neria. Desde a Costa da Morte. E tamén desde o recordo persoal dunha persoa á que coñecín e aprendín a apreciar.
Como ex-presidente de Neria, sinto que temos unha débeda coa súa memoria: recoñecer o seu paso por unha entidade á que moitos dedicamos unha parte importante das nosas vidas e que, durante anos, representou unha idea na que sigo crendo profundamente: que a Costa da Morte ten moito máis futuro cando é capaz de sumar vontades. Ramón foi o sétimo presidente de Neria, unha responsabilidade que asumiu en 2008 e que desempeñou durante catro anos. E ser presidente de Neria nunca foi simplemente ocupar un cargo.
Significaba asumir a responsabilidade de representar unha comarca plural, diversa, formada por concellos diferentes, por realidades diferentes e tamén por persoas con distintas sensibilidades políticas. Significaba sentarse nunha mesma mesa, dialogar, buscar acordos e tentar atopar aquilo que nos unía. E aquilo que nos unía era, e segue sendo, a Costa da Morte.
Durante a súa presidencia houbo tamén momentos importantes para a entidade. Neria apostou por continuar sendo un instrumento para o desenvolvemento social e económico da comarca e para a promoción turística, e naquela etapa impulsouse a candidatura para xestionar os fondos europeos Leader que correspondían ao territorio.
Foi tamén durante aqueles anos cando se puxeron as bases e se desenvolveu o proxecto do Centro do Coñecemento da Costa da Morte, o C3M, unha iniciativa na que Neria conseguiu apoio para adquirir e adaptar o edificio e poñer en marcha o proxecto. Ramón, como presidente, formaba parte daquela dirección da entidade. Son feitos concretos que forman parte da historia de Neria e que merecen ser lembrados.
Non porque unha persoa poida resumirse nunha lista de proxectos ou actuacións, senón porque detrás deles houbo horas de traballo, reunións, decisións e unha determinada maneira de entender o papel que unha entidade comarcal podía desempeñar. Quen tivemos a responsabilidade de presidir Neria coñecemos ben o que iso significa. Coñecemos as reunións, as viaxes, as conversas, os debates, os acordos e tamén os desacordos. Coñecemos a ilusión de sacar adiante proxectos e a dificultade de facelos realidade. Pero sabemos tamén que por riba das diferenzas había unha idea común: facer comarca.
Ramón formou parte desa historia. E fíxoo nunha etapa concreta, cunhas circunstancias concretas e cunha maneira propia de entender esa responsabilidade. Como cada un dos presidentes que o precederon e como os que viñemos despois. Porque Neria non é a historia dun presidente. É a suma de moitas persoas que, en momentos diferentes, puxeron o seu tempo, o seu traballo e a súa ilusión ao servizo dun proxecto colectivo.
Ramón deixou a súa pegada nesa historia. Eu coñecino cando asumín a presidencia de Neria e tiven a oportunidade de tratar con el máis alá dos cargos e das responsabilidades que cada un puidese desempeñar. E esa é a parte da súa lembranza que quero reivindicar hoxe. A persoa.
Ramón era un home de carácter, de conviccións e cunha maneira moi particular de afrontar a vida pública. Non era unha persoa indiferente. Tiña criterio, defendía as súas ideas e vivía aquilo no que cría con intensidade. Pero tamén era unha persoa respectuosa, dedicada e moi sensible coa súa terra. E esa sensibilidade pola Costa da Morte foi algo que puiden percibir nel. Porque detrás do alcalde, do médico, do político ou do presidente de Neria había, sobre todo, un home que sentía profundamente o lugar ao que pertencía.
Cee era unha parte esencial da súa vida. E a Costa da Morte tamén. Por iso creo que hoxe non debemos lembrar a Ramón unicamente polos cargos que ocupou, senón tamén por aquilo que fixo desde eles e polas persoas coas que compartiu camiño.
A vida pública ten unha particularidade: os cargos pasan. Os presidentes sucedémonos. As maiorías cambian. Os proxectos evolucionan. E as diferenzas que nun determinado momento poden parecernos enormes acaban, co paso do tempo, ocupando o lugar que realmente lles corresponde. O que permanece son as persoas. Permanece o traballo realizado. E permanece a memoria.
Hoxe, desde a perspectiva que dá o tempo, creo que é precisamente iso o que debemos facer: lembrar a Ramón polo que compartimos e polo que contribuíu a construír. Os presidentes que estivemos antes ca el, Ramón e os que viñemos despois somos capítulos diferentes dunha mesma historia. Unha historia que non sempre foi doada, pero que tivo sempre unha finalidade: defender e proxectar a Costa da Morte. E nesa historia Ramón Vigo ten o seu lugar. Un lugar que ninguén lle pode quitar.
Por iso hoxe quero trasladar o meu máis sentido pésame á súa familia, aos seus amigos e a todas as persoas que compartiron con el tantos anos de vida persoal, profesional e institucional. E quero facelo tamén desde ese vínculo especial que nos une a todos os que tivemos, nalgún momento, a responsabilidade de presidir Neria. Porque cando unha persoa que formou parte da historia dunha entidade como Neria marcha, marcha tamén unha pequena parte da memoria colectiva. Marcha unha voz. Marcha unha mirada. Marcha unha maneira de entender unha época. Pero queda a súa pegada. E queda o recordo de todos aqueles que tivemos a sorte de coincidir con el.
No meu caso, queda tamén o recordo persoal dunha persoa á que coñecín desde a responsabilidade institucional, pero á que co tempo aprendín a valorar desde algo moito máis importante: o trato humano. Hoxe non quero falar das diferenzas. Quero falar do camiño compartido. Daquela Costa da Morte que entre todos tentamos facer máis forte. De Neria. Dos proxectos que puxemos en marcha. E das persoas que dedicaron parte da súa vida a construír ese proxecto. Ramón Vigo foi unha delas.
Por iso, cando dentro de moitos anos volvamos mirar cara atrás e repasemos a historia de Neria, o seu nome estará alí. E cando nós, os que tivemos a sorte de coñecelo, volvamos falar daqueles anos, tamén estará o seu recordo. Porque as institucións escriben a súa historia con documentos, proxectos e acordos. Pero as persoas escribímola con memoria. E Ramón xa forma parte da nosa. Ramón, grazas polo camiño compartido.
Grazas pola túa dedicación á nosa terra. E grazas por formar parte da historia de Neria e da historia da Costa da Morte.
Sempre na nosa memoria.
Descansa en paz.
Javier González Trillo.