O vindeiro venres, 4 de outubro, aproveitando a inauguración do curso académico universitario 2019-2020, terá lugar un concerto a cargo do grupo de corda pulsada, Troyanos de Compostela. Celebrarase no Paraninfo da Universidade, sito na Facultade de Xeografía e Historia, Praza dá Universidade, nº 1, en Santiago de Compostela. Este grupo pertence á AATC, Asociación de antigos tunos composteláns, vinculados ao Museo Casa da Troia e teñen como obxectivo divulgar e promover as músicas que tocaban e facíanse para a Tuna Compostelá no tempo da sempiterna novela escrita por Don Alejandro Pérez Lugín. Finais do século XIX, principios do XX. Así como divulgar, preservar e estudar devandito patrimonio inmaterial.
Dabondo é coñecido o forte arraigamento existente en Compostela, entre a Universidade e as diferentes tunas que existiron na cidade. A día de hoxe, a AATC é o lugar onde teñen cabida todos aqueles antigos tunos que o foron na nosa eterna urbe apostólica, moitos dos cales se organizaron ao redor de devandito grupo. O fío condutor do concerto será o recente disco Viva Galicia, que viu a luz o ano pasado con gran éxito de crítica e público, tanto nos diferentes escenarios onde se levou a cabo a súa posta en escena, como na divulgación da súa cd.
Farase un repaso á música que interpretaban e escoitaban aqueles estudantes que vivían na pensión da rúa da Troia e outras de corte similar, presentes e de futuro recente daquel tempo. Desde as archicoñecidas Tuna Compostelá ou Fonseca, pasando por muiñeiras tradicionais da nosa terra galega, Manoliño e Pontesampaio, así como populares cantos de taberna, Que lle dean bertorella, algúns temas exclusivamente instrumentais, por exemplo, o tema que dá nome ao disco e algunha sorpresa, relacionada cos “á mantenta” característicos do tempo ao que nos referimos.
Non podemos esquecernos da excelsa canción, Lela, en clara alusión á figura do insigne e antigo tuno tamén, Alfonso Daniel Rodríguez Castelao ou a chiscadela aos nosos irmáns lusitanos coa canción Coimbra, estudiantina que naceu ao albur da viaxe da Tuna Compostelá de 1888 e que fixo posible a formación das tunas no país veciño como consecuencia directa da devandito viaxe. E así, ata completar a case totalidade do disco. Con recordo e afecto ao outrora director musical, Fernando Reyes, quen contribuíu non só á realización do proxecto troyano ergo disco senón tamén á evolución musical do grupo durante os 6 anos transcorridos desde o seu nacemento (4 desde o seu debut oficial), sairá á “area” do Paraninfo o grupo presidido por Benigno Amor. Contaremos coas palpitantes guitarras de José Manuel Maseda, Juán Carlos Díaz, Carlos Beceiro, Manuel Amenedo, Juán García, Norberto Proupín, Manolo Fraga e o propio presidente.
As doces mandolinas de Fausto Santamarina, José Antonio González e Vicente Manso (tamén gaita) xunto coas finas bandurrias de Charli García e Jaime Lorenzo, ademais da bandola portuguesa de Eugenio García. Os elegantes laúdes de Alejandro Otero e Miguél Fernández, aos que se engade o acordeón de Carlos Cuntín.
As dinámicas da percusión contarán cos ritmos de Fran Bouza, Joaquín Peñalver (bandeira), Jorge Campos (tamén solista), Liño Souto, Carlos Pardo e Antón Álvarez. Ademais das magníficas voces dos solistas Luís Ríos e Pedro Alcalde, para concluír coa temperanza de Fernando Blas e a súa gaita. Na posta en escena destaca a sobriedade das súas capas españolas, negras, sen cintas. Elegante monocromía só rota pola cruz vermella de Santiago no lado dereito da capa e o forro interior cor granate (a cor de Fonseca) das mesmas, cuxo efecto, ao mesmo tempo, intensifica e mellora o seu prestancia.
O compasado vaivén das ondas, co voo das súas capas en consonancia coa súa bolsa, tamén granate Fonseca, portadora dunha cruz de Santiago dourada, no seu peito sobre o corazón (símbolo do paso á idade de ouro e o seu, quizais, pausa), convértese nun espectáculo máxico, que ao escoitar os seus instrumentos soar ao unísono, e as súas voces en coidada harmonía, fan bos os versos de Rosalía, que así nos narran…” santos i apóstolos, vedeos! Parece que os beizos moven, que falan quedo os uns cos outros…Estarán vivos, serán de pedra, aqueles sembrantes tan verdadeiros, aquelas túnicas marabillosas, aqueles ollos de vida cheos?”
Agardamos con impaciencia este concerto que dá voz a un museo, que estaba mudo e xa soa, xa fala, xa canta, a súa propia historia. Que adormentaba aletargado en espera de que algúns, con espírito rondador, désenlle vida. Máximos representantes dunha tradición tan compostelá como eterna, tan universitaria como máxica, en definitiva, tan fermosa e tan nosa.
E que todos conclúan entoando Gaudeamus Igitur…
ALEJANDRO LUÍS OTERO JAMARDO