Xosé Pardines | 52 anos despois

2 minutes read

O 2 de xuño de 1968 a dirección de ETA decidiu asasinar os xefes das Brigadas de Investigación Social de Bilbao e San Sebastián. Esta última operación encargóuselle a Txabi Etxebarrieta. Era a primeira vez que a banda tomaba unha decisión semellante. Cinco días despois, Etxebarrieta viaxaba nun Seat 850 co seu compañeiro Iñaki Sarasketa rumbo a Beasain pola estrada Nacional I. Ese 7 de xuño de 1968, Pardines e o seu compañeiro Félix de Diego Martínez estaban de servizo nun control na estrada local de Aduna á altura de Villabona (Guipúscoa), encargados do control do tráfico nunha zona en obras, situados un en cada extremo do tramo de estrada. A súa xornada transcorría con normalidade ata que a Pardines, situado no punto quilométrico 446,700, chamoulle a atención un Seat 850 Coupé branco con matrícula Z-73497. Esta placa tróuxolle á memoria a dun vehículo roubado, polo que decidiu interceptalo e pedir a documentación aos dous ocupantes, Etxebarrieta e Sarasketa. Estes colleran ese desvío debido a unhas obras na Nacional I. Mentres rodeaba o vehículo e agachábase para comprobar que os datos da documentación correspondíanse cos do automóbil, os do motor e os do bastidor, do coche saíron os dous ocupantes, sacando un deles unha pistola e disparándolle un tiro na cabeza a pelacorpo. Posteriormente dispararon catro tiros máis ao garda civil. Eran as 17:30. Neses instantes pasaba polo lugar un camioneiro que detivo o seu camión ao oír o ruído do disparo, pensando que picara unha roda. Ao baixar do vehículo e ver o acontecido, tratou de reducir aos dous pistoleiros, pero o encañonaron e lograron fuxir. Despois os dous etarras fuxiron do lugar, pasando xunto ao compañeiro de Pardines, o garda Félix de Diego, que non se decatou de nada. Tras ser informado do ocorrido polo camioneiro que presenciou o tiroteo, de Diego —quen en 1979 tamén morreu asasinado por ETA—4​ deu o aviso e púxose en marcha un operativo de procura dos pistoleiros.

Iñaki Sarasketa manifestaría anos despois a súa propia versión do sucedido:

Supoño que o garda civil deuse conta de que a matrícula era falsa. Polo menos, sospeitou. Pediunos a documentación e deu a volta ao coche para comprobar. Txabi díxome «Se o descobre, mátoo»…Contesteille: «Non fai falta, desarmámolo e ímonos»… Saímos do coche. O garda civil dábanos as costas. Estaba de cuclillas mirando o motor na parte de atrás…Rumoreou: «Isto non coincide…». Txabi sacou a pistola e disparoulle. Caeu boca arriba. Volveu dispararlle tres ou catro tiros máis no peito. Tomara centraminas e quizá iso influíu. En calquera caso foi un día aciago. Un erro. Era un garda civil anónimo, un pobre rapaz. Non había ningunha necesidade de que aquel home morrese.

Vídeo cedido pola eitb, con motivo do 50 aniversario no ano 2018.